Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP en-US nina.daskalovska@ugd.edu.mk (Nina Daskalovska) biljana.ivanovska@ugd.edu.mk (Biljana Ivanovska) Sat, 26 Dec 2020 13:12:14 +0000 OJS 3.1.2.4 http://blogs.law.harvard.edu/tech/rss 60 ТЕОРИЈАТА НА ШЕМА И ПРОЦЕСИТЕ НА ЧИТАЊЕ https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4019 <p>Развивањето на вештината на читање е една од поважните цели при<br>изучување на странски јазици. Но, иако читањето, заедно со слушањето, спаѓаат во<br>рецептивните вештини, не може да се каже дека читањето е пасивнa активност бидејќи<br>читањето со разбирање вклучува многу когнитивни процеси како што се сфаќање на<br>главната идеја во текстот, идентификување на структурата на текстот, активирање на<br>претходното знаење и негово поврзување со новите информации, правење претпоставки за<br>содржината на текстот и слично. Процесите на читање најчесто се објаснуваат со моделите<br>на читање, како што се „bottom-up“, „top-down“ и интерактивните модели. Но, кога<br>зборуваме за моделите на читање, потребно е да ја споменеме и теоријата на шема која е<br>предмет на овој труд и со која, исто така, се објаснува процесот на читање.</p> Nina Daskalovska Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4019 Sat, 26 Dec 2020 12:25:33 +0000 СТАВОВИТЕ НА СТУДЕНТИТЕ ЗА УЧЕЊЕТО НА ДАЛЕЧИНА  ВО ВРЕМЕ НА КОРОНА КРИЗА  https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4020 <p>Идејата за создавање на овој труд потекна од актуелната ситуација во Р<br>Северна Македонија, а која настана со здравствената криза предизвикана од коронавирусот,<br>која не ја поштеди ниту нашата држава. Целта беше да добиеме претстава за мислењето на<br>студентите со актуелното изведување на наставата во форма на учење на далечина во вонредна<br>состојба, што како метод на учење и изведување на наставата беше донесено со одлука на<br>Владата на Р Северна Македонија, а во склад со вонредната состојба предизвикана од вирусот<br>Ковид-19, кој несомнено промени многу нешта во секојдневието и во секој сегмент од<br>општествениот живот. Корона кризата не го одмина ниту образованието во сите сегменти: во<br>основното, средното, така и во високото образование. Како инструмент за анализа беше<br>користен прашалник со кој добивме слика за мислењето и искуството на студентите кои беа<br>директно вклучени во далечинското учење, за нивните очекувања, предности, но и недостатоци<br>од овој вид учење, како и предлози за подобрување на истото.</p> Biljana Ivanovska, Gzim Xhaferri Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4020 Sat, 26 Dec 2020 12:28:37 +0000 ЖИВОТОТ И ПОЕЗИЈАТА НА КАТИЦА ЌУЛАВКОВА https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4021 <p>Катица Ќулавкова е родена во Велес во 1951 година. Таа е една од<br>најдобрите лирски поети во Македонија. Таа е писател и теоретичар на литературата.<br>Ќулавкова пишува поезија и проза. Таа напишала четиринаесет поетски книги. Катица<br>Ќулавкова има важно место во современата македонска поезија.<br>Поетските книги што ги напишала, се инспирирани пред сѐ од нејзиниот живот,<br>луѓето и природата, но и од историјата и културата.</p> Marija Leontik Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4021 Sat, 26 Dec 2020 12:33:30 +0000 СИНОНИМНИТЕ ЛИКОВИ ВО МАКЕДОНСКАТА ДРАМА МЕЃУ ДВЕТЕ СВЕТСКИ ВОЈНИ https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4022 <p>Трудот претставува семиолошка анализа на синонимните ликови во драмите<br>„Бегалка“ и „Чорбаџи Теодос“ од Васил Иљоски, „Печалбари“ од Антон Панов и „Парите се<br>отепувачка“ од Ристо Крле. Во овој труд доминираат анализите што се поврзани со семите,<br>односно атрибутите на ликовите. Конкретната анализа е извршена со помош на техниките за<br>интегрирање на ликовите и актантниот модел на Алжирдас Жилиен Грејмас. Со помош на<br>анализата за синонимијата на ликовите, на крајот од трудот ги согледуваме синонимните ликови<br>во најпознатите македонски драми во периодот меѓу двете светски војни.</p> Sofija Ivanova, Ranko Mladenoski Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4022 Sat, 26 Dec 2020 12:36:35 +0000 МОРАЛНОТО И НАЦИОНАЛНОТО ДОСТОИНСТВО  ВО ДРАМАТА „КРИВОРАЗБРАНА ЦИВИЛИЗАЦИЈА“  ОД ДОБРИ ВОЈНИКОВ  https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4023 <p>Комедијата „Криворазбрана цивилизација“ од основоположникот на<br>бугарската драма, Добри Војников, има за цел морално и поучно да повлијае врз бугарската<br>младина која сѐ повеќе се оттргнува од својата национална култура, прифаќајќи ја новата,<br>дотогаш непозната за нив западноевропска култура. Ликовите во делото се поделени во два<br>табора: ликови што цврсто и достоинствено стојат на националното и заблудени ликови кои го<br>презираат своето и прибегнуваат кон туѓото. На крајот, ликовите приврзаници на моралното и<br>националното достоинство во драмата „победуваат“, а тоа ќе биде претставено подолу во<br>трудот преку анализа на нивните дејства и говор и тоа најпрвин на површинско ниво на текстот,<br>откривајќи ги атрибутите на ликовите, а потем на длабинско рамниште на текстот, преку<br>актантниот модел на Грејмас. </p> Boban Pereski, Lusi Karanikolova-Cocorovska Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4023 Sat, 26 Dec 2020 12:39:44 +0000 МОЌТА НА ОЧИТЕ ВО ДРАКУЛА НА БРАМ СТОКЕР https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4024 <p>Вампирите од народните легенди и нивните претставници во литературата<br>немаат многу заеднички карактеристики, но еден аспект од митологијата којшто бил засилен во<br>англиската литература на дваесеттиот век е улогата на очите на вампирот. Вампирскиот поглед<br>кој ја намамува жртвата во легендите, прераснува во чест мотив во литературата каде очите на<br>вампирот го обземаат ликот, преземаат целосна контрола над него, и го намамуваат кон негово<br>сопствено уништување. Дракула на Брам Стокер се базира на оваа карактеристика во<br>претставувањето на очите на ликовите и воедно го вклучува и народното верување во „зло око“<br>со цел да ја претстави борбата на доброто против злото. Уникатниот начин да се наслика<br>сатанската сила во очите на вампирот кај Стокер е надополнета со сексуална конотација на<br>зажарените очи на вампирите, кои сјаат од жед за згаснување на сексуална желба која воедно<br>значи и згаснување на жед за крв, односно храна. Овој труд има за цел да ги претстави и<br>анализира различните претставувања на очите во Дракула, и да даде објаснување за нивната<br>импликација во вампирскиот мотив и темата на делото. </p> Natalija Pop Zarieva, Dragan Donev, Krste Iliev, Kristina Kostova, Marija Krsteva Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4024 Sat, 26 Dec 2020 12:44:38 +0000 САМОРЕФЛЕКСИВНОСТА НА СКРИЕНАТА КАМЕРА https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4025 <p>Саморефлексивноста е од особен интерес на романсиерите од<br>последните триесет години кои со право се нарекуваат мета-прозни бидејќи сите тие се<br>обидуваат, и главно успеваат во тоа, да ја истражуваат теоријата на прозата низ практиката<br>на пишување проза. Метатекстуалноста во македонскиот постмодернистички роман е<br>својство коешто е присутно, но исто така својство коешто може да биде третирано и<br>разгледувано од различни аспекти. Со оглед на тоа што Патриша Во констатира дека<br>метатекстуалноста се гради на матрицата на реалистичкото писмо, топосите, кои ќе ги<br>земеме предвид при анализата на романот „Скриена камера“ од Лидија Димковска (2004),<br>се конвенциите на реализмот: лик, раскажувач, фабула. Притоа нема да ги запоставиме<br>ниту дискусиите во романот околу жанровската припадност на делото. Заглучокот е дека<br>во него доминираат автореферентни единици во кои нараторот настапува од позиција на<br>критичар. Позицијата на критичар дозволува влез во фикционалната илузија и овозможува<br>увид во техниката на раскажување. </p> Vesna Kozinkova Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4025 Sat, 26 Dec 2020 12:46:59 +0000 ПОСТУЛАТИТЕ НА ПОЛИСИСТЕМСКАТА ТЕОРИЈА И НЕЈЗИНОТО ВЛИЈАНИЕ ВО ТРАДУКТОЛОГИЈАТА https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4026 <p>Полисистемската теорија се вбројува во редот на највлијателни теории во<br>традуктологијата. Таа е главно насочена кон целниот текст и неговото место во севкупниот<br>литературно-општествен контекст. Целта на овој труд е да ги опише основните поставки на<br>оваа теорија, онака како што ги дефинира Зохар, но и нејзиното влијание врз други теории,<br>особено врз теоријата за преведувачки норми и закони на Тори. Конечно, трудот накусо се<br>осврнува и на преводи од и кон македонски јазик низ призмата на полисистемската теорија.</p> Svetlana Jakimovska Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4026 Sat, 26 Dec 2020 12:49:18 +0000 ЈАЗИЧНИТЕ ЕДИНИЦИ КАКО МОДИФИКАТОРИ НА ГОВОРНИОТ ЧИН ОДБИВАЊЕ КАЈ МАКЕДОНСКИТЕ ИЗУЧУВАЧИ НА ГЕРМАНСКИ КАКО СТРАНСКИ ЈАЗИК https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4027 <p>Целта на овој труд е да се претстават јазичните средства кои имаат<br>функција на модификатори, а кои македонските изучувачи на германскиот како странски јазик<br>ги користат при усвојувањето на германскиот јазик. Се анализира говорниот чин одбивање и<br>јазичните елементи кои се користат како модификатори на истиот. Како инструмент се користи<br>„игра по улоги“ – метод кој дава податоци за говорниот јазик преку неконтролирани и спонтани<br>говорни ситуации од испитаниците. Се користат различни лингвистички средства кои можат да<br>се интерпретираат како модификатори (внатрешни или надворешни) и кои влијаат на<br>изразувањето на говорниот чин одбивање. Промената (прилагодувањето) на говорните чинови,<br>т.е. нивното ублажување и засилување, може да се изврши со одредени јазични единици, т.е. со<br>одредени синтаксички и/или со лексички средства, како на пример: употреба на прашања,<br>условни реченици, императивни конструкции, дискурсни маркери, употреба на минато или<br>сегашно време, партикулата би, модални глаголи, изразување несигурност со глаголи (мисли,<br>смета, наоѓа, ми се чини), прилошки модификатори, потоа пејоративни или деминутивни<br>изрази, извици и сл. Нашата цел е да покажеме до кој степен овие јазични елементи се<br>употребуваат и влијаат врз процесот на усвојување на германскиот како странски јазик при<br>користење на говорниот чин одбивање.</p> Biljana Ivanovska, Marija Kusevska Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4027 Sat, 26 Dec 2020 12:53:29 +0000 КОРИСТЕЊЕ ЈАЗИЧНИ КОРПУСИ ЗА НАУЧНО- ИСТРАЖУВАЧКИ И ПЕДАГОШКИ ЦЕЛИ: МАКЕДОНСКИ КОРПУС НА МЕЃУЈАЗИК (МАКОР)  https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4028 <p>Целта на овој труд е да го претстави Македонскиот корпус на меѓујазик<br>(МАКОР). Овој корпус е формиран од страна на Филолошкиот факултет и Факултетот за<br>информатика при Универзитетот „Гоце Делчев“ во Штип со цел развивање на методите за<br>истражување на странските јазици кои се изучуваат во Република Северна Македонија.<br>Корпусот се состои од три поткорпуси: меѓујазик на македонските изучувачи на англиски јазик,<br>меѓујазик на македонските изучувачи на германски јазик и говорен јазик на македонски родени<br>говорители. Трите корпуса се компатибилни и може да се користат за споредување на говорот<br>на изучувачите на странскиот јазик со македонскиот јазик. Во трудот се претставени и неколку<br>начини на кои МАКОР може да се користи за научно-истражувачки и за педагошки цели.</p> Marija Kusevska, Biljana Ivanovska, Cveta Martinovska-Bande, Robert Jakimov Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4028 Sat, 26 Dec 2020 12:58:27 +0000 ОСВРТ КОН СТУДИИТЕ ЗА ГОВОРНИОТ ЧИН ОДБИВАЊЕ https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4029 <p>Во овој труд е даден преглед на поважните студии кои досега се<br>правени во областа на говорниот чин одбивање. <br>Се обработуваат дефинициите кои се однесуваат на поимот говорен чин и се<br>задржуваме на поимот говорен чин одбивање, како една од формите на негова реализација. <br>Трудот во основа е теоретски и во него ќе бидат наведени и анализирани сите<br>поважни истражувања и студии од оваа област. Овој труд треба да биде почеток и вовед<br>кон едно поголемо истражување на кое во моментот се изработува магистерскиот труд под<br>наслов: „Говорен чин одбивање кај македонските изучувачи на германски јазик“. </p> Bisera Ushinova, Biljana Ivanovska Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4029 Sat, 26 Dec 2020 13:01:08 +0000 ПИРОТ ИЛИ ПИРАТ, КОЛАЖ ИЛИ ПЕЈЗАЖ? https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4030 <p>Трудот претставува осврт кон неодамнешниот превод на романот<br>Во Лотарингија од Емануел Рембер. Станува збор за специфичен роман, во кој преку<br>низа слики се илустрира животот на белгискиот проколнат поет Жан-Клод Пирот.<br>Трудот ја презентира структурата на романот и темите кои се застапени во него, а потоа<br>ги анализира особеностите на македонскиот превод.</p> Svetlana Jakimovska Copyright (c) 2020 Yearbook - Faculty of Philology https://js.ugd.edu.mk/index.php/YFP/article/view/4030 Sat, 26 Dec 2020 13:03:53 +0000