https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/issue/feed ФИЛКО / FILKO 2021-02-03T17:02:15+00:00 Kostadin Golakov kostadin.golakov@ugd.edu.mk Open Journal Systems <p>Меѓународната научна конференција ФИЛКО e посветена на филологијата, културата и образованието и ги обединува на едно место професионалците од овие области (професори, докторанди, магистранти).</p> <p>Международная научная конференция «ФИЛКО», посвящённая филологии,&nbsp;культуре и образованию, призвана собрать и объединить профессиональных&nbsp;исследователей в данных областях: преподавателей, аспирантов, магистрантов.&nbsp;</p> <p>The International Scientific Conference FILKO, dedicated to philology, culture and&nbsp;education, aims to gather all professionals from these fields (professors, doctoral students and&nbsp;postgraduate students) in one place by joining this event.&nbsp;</p> https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4112 ANDRIĆ’S EARLY STORIES WITH ELEMENTS OF ALLEGORY AND SATIRE 2021-02-03T17:02:11+00:00 Suzana R. Bunčić sulalovic712@gmail.com <p>The work analyzes Andrić’s early stories The Story from Japan (1919) and The Prince with Sad Eyes (1920) in the light of theories of humor. These narratives are characterized by a tendency to defubulate, that is, a loose plot, humorously-satirical, parodic, ironic, and in a cynical tone, while realistic elements are suppressed in the face of strong irrationality and subjective thinking. The laughable and allegorical-satirical potential of these narratives stems largely from the disagreement between the literal and the conveyed meaning.</p> 2021-02-02T13:52:05+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4113 ГЛАГОЛСКИОТ ПРИЛОГ ВО УЛОГА НА ПРИЛОШКА ОПРЕДЕЛБА ВО МАКЕДОНСКИОТ ЈАЗИК И НЕГОВИТЕ АНГЛИСКИ ПРЕВОДНИ ЕКВИВАЛЕНТИ 2021-02-03T17:02:11+00:00 Катерина Видова vidovakaterina44@gmail.com <p>Целта на овој труд е да ja истражи употребата на глаголскиот прилог во улога на прилошка определба во македонскиот јазик и неговите англиски преводни еквиваленти. Двојната морфолошка природа на глаголскиот прилог во македонскиот јазик, кој во себе обединува карактеристики на глагол и на прилог, се согледува и на неговата синтаксичка употреба. Од една страна, глаголскиот прилог секогаш го задржува основното значење на дополнително, второстепено дејство и во многу случаи е разгледуван како второстепен предикат, а од друга страна, пак, има функција на прилошка определба на главното дејство и изразува низа прилошки определби (за начин, време, причина, последица и сл.) што овозможува да биде окарактеризиран како посебен вид на прилошка определба. Глаголскиот прилог влегува во различни прилошки односи со глаголот-<br>предикат. Глаголскиот прилог означува на каков начин, поради која причина, во кое време, при какви и покрај какви услови се извршува главното дејство. Истражувањето е фокусирано на глаголскиот прилог во улога на прилошка определба и неговите англиски преводни еквиваленти. За таа цел направена е ексцерпција и анализа на реченици од македонска литература преведена на англиски јазик. Сегашниот партицип се јавува како преводен еквивалент на глаголскиот прилог во англискиот јазик. Резултатите покажуваат дека едно од најкарактеристичните и најизразените значења на глаголскиот прилог е прилошкото значење за начин. Исто така, се среќаваат примери со употреба на глаголскиот прилог во улога на прилошка определба за причина, за време, за услов, за допуштање итн.</p> 2021-02-02T13:59:14+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4114 СОБИРАЧИТЕ НА МАКЕДОНСКОТО НАРОДНО ТВОРЕШТВО ОД ЦЕПЕНКОВ ДО ДЕНЕС (НА 100-ГОДИШНИНАТА ОД СМРТТА НА МАРКО ЦЕПЕНКОВ) 2021-02-03T17:02:11+00:00 Ана Витанова – Рингачева ana.ringaceva@ugd.edu.mk <p>Собирачите на народното творештво биле и се насекаде каде човекот духовно опстојува(л), тука се за да го запишат она вредно усно кажување, кое пак постои откога постои мислата и зборот. Собирачот е всушност посредникот меѓу прастарата усна традиција и новата пишана форма на изразување. Тоа посредство подразбира издигнување мост меѓу илјадници години старата традиција на духовниот опстанок на човекот и современието. Скоро секоја педа на која стапнал човекот и пуштил корен, чува нешто вредно, чува песна, сказна, предание, легенда, чува жива слика од минатото. Современата наука денес има увид во фазите на развој, во голема мера благодарение на огромниот<br>и непроценлив труд на собирачите и материјалите што ги оставиле како плод на својата работа. Во времето на Преродбата (втората половина на XIX век), македонските собирачи ја започнуваат својата мисија, да бидат будилници на македонската национална свест. Стожерот на таа мисионерска дејност е секако Марко Цепенков (1829-1920), од чија смрт годинава се навршуваат 100 години.</p> 2021-02-02T14:05:04+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4115 МОДУЛАЦИЈАТА КАКО ПРЕВЕДУВАЧКА ПОСТАПКА ВО МАКЕДОНСКИОТ ПРЕВОД НА РОМАНОТ „ПАЛОМАР“ ОД ИТАЛО КАЛВИНО 2021-02-03T17:02:11+00:00 Бранка Гривчевска grivbra@gmail.com <p>Предмет на трудот е анализа на македонскиот превод на романот „Паломар“ од италијанскиот писател Итало Калвино во издание на македонската издавачка куќа Ѓурѓа и во исклучителен превод на проф. д-р Радица Никодиновска. Поаѓајќи од поделбата на Вине и Делберне, ќе пристапиме кон детална традуктолошка анализа на македонскиот превод на романот, ќе се обидеме да ги идентификуваме и класифицираме преведувачките техники кои се применети. Особен акцент ќе ставиме на преведувачката техника модулација како една од доминантните техники. Модулацијата или приближен превод е промена на формата на пораката како резултат на промена на гледиштето. Ќе ги објасниме термините задолжителна или лексикализирана модулација и факултативна или слободна модулација. Ќе одговориме на прашањата кои реторички фигури се<br>застапени кај оваа преведувачка техника и преку анализа на примерите ќе ги прикажеме видовите модулација присутни во македонскиот превод: апстрактно за конкретно, експлицитна модулација, причина за последица, супстанца за предмет, дел за целина, еден дел за друг, простор наместо време, интервали и граници, промена на симбол и модулација затврдната со употреба-клишеа, идиоматски изрази.</p> 2021-02-02T14:09:08+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4116 ИНТЕГРАЦИЈА НА ГЕРМАНИЗМИТЕ ВО МАКЕДОНСКИОТ ЈАЗИК 2021-02-03T17:02:12+00:00 Сашка Грујовска-Миланова sashka.grujovska-milanova@flf.ukim.edu.mk <p>Во трудот се разгледува интеграцијата на заемките од германско потекло (германизми) во македонскиот јазик. Претставени се т. н. надворешни (формални) интегративни процеси на именките, придавките и глаголите од германско потекло на графиско, фонолошко и морфолошко рамниште. Дополнително, се анализира употребата на заемките од германско потекло како основни т. е. мотивирачки зборови за образување нови зборови во македонскиот јазик, со фокус на морфолошкиот начин на зборообразување. Се разгледуваат изборот на афиксот и зборовната група на мотивирачкиот и на мотивираниот збор.</p> 2021-02-02T14:13:36+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4117 СОЦИЈАЛНИТЕ РАСКАЗИ НА АНТОН ПАВЛОВИЧ ЧЕХОВ И БОРИС БОЈАЏИСКИ 2021-02-03T17:02:12+00:00 Јованка Денкова jovanka.denkova@ugd.edu.mk <p>Во оваа статија се осврнуваме кон творештвото на двајца претставници на краткиот расказ за деца и млади во руската и македонската книжевност – Антон Павлович Чехов и Борис Бојаџиски. Овие двајца автори се сметаат за основоположници на литературата за деца во своите земји. Анализата кај Чехов ќе се задржи врз збирката раскази „Шарени раскази“, а од Борис Бојаџиски ќе се анализира збирката раскази „Чекори што не можеа да запрат“. Акцентот ќе се стави на анализа на допирните елементи во нивното творештво, првенствено во дел од нивниот краток расказ и при тоа ќе се направи книжевна споредба на дел од социјалните елементи кај двајцата автори.</p> 2021-02-02T14:43:55+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4118 ИНТЕРДИСКУРЗИВНИТЕ ДИЈАЛОЗИ НА ЛИРИКАТА 2021-02-03T17:02:12+00:00 Марија Ѓорѓиева Димова marija.gorgieva@gmail.com <p>Предмет на интерес на овој текст е циклусот песни <em>Писма до Јулија</em> од стихозбирката <em>Мои страсти, мои страданија</em> (2019) на македонската авторка Катица Ќулавкова. Интерпретативниот фокус е поставен врз интердискурзивните дијалози на лирскиот циклус со историјата, што е особено индикативно со оглед на тоа дека станува збор за книжевен род којшто е немиметичен и којшто располага со посебен вид, лирски конвенции. Анализата ги следи автореференцијалните, метатекстуалните и интертекстуалните постапки во песните од циклусот врз фонот на интердисурзивните релации книжевност – историја, но и врз фонот на поетиката на Ќулавкова.</p> 2021-02-02T14:47:48+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4119 ГАСТРОНОМСКИ КАРАКТЕРИСТИКИ НА ИСТОЧНИОТ РЕГИОН НА СЕВЕРНА МАКЕДОНИЈА 2021-02-03T17:02:12+00:00 Ивана Ѓоргиева ivanagjorgieva123@gmail.com Александар Нацов acenacov@gmail.com <p>Гастрономијата представува многу комплексна наука, која не го опфаќа само начинот на приготвување на храната и креирање на вкусовите, туку и економски, општествени, културни, историски и природни аспекти кои се поврзани со храната. Гастрономијата најчесто е таа преку која многу лесно може да се отслика културата, традициите, начинот на живеење на еден народ, како и природните карактерситики на регионот или дестинацијата. Тоа всушност го формира и гастрономскиот идентитет на територијата, дестинацијата или регионот. Во Северна Македонија постојат осум региони: Вардарски, Источен, Североисточен, Пелагониски, Југосточен, Југозападен, Полошки и Скопски регион, а овој труд, ќе се обработи Источниот регион на Северна Македонија, со тоа што ќе се опишат и објаснат основните карактеристики, природни и културни, гастрономски производи и специјалитети кои се препознатливи за регионот и гастрономските манифестации кои се оддржуваат на овие простори.</p> 2021-02-02T14:53:01+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4120 ПРЕДНОСТИ ПРИ УЗУЧУВАЊЕТО НА СТРАНСКИ ЈАЗИК ОД НАЈМАЛА ВОЗРАСТ 2021-02-03T17:02:12+00:00 Биљана Иванова biljana.petkovska@ugd.edu.mk Драгана Кузмановска dragana.kuzmanovska@ugd.edu.mk Снежана Кирова snezana.kirova@ugd.edu.mk <p>Во нашето општество на различни нации и јазици учењето и зборувањето на повеќе од еден јазик се смета за предност. Зборувањето втор или странски јазик за една личност претставува можност да комуницира со поголем број на луѓе, зголемувајќи ги нивните образовни, социјални и професионални можности. Ако ги прашате луѓето, многу од нив ќе одговорат дека најдобро време за учење на јазик е кога си дете. Но, дали покрај бенефитите кои тоа дете ќе ги добие од учење и говорење на јазикот не постојат ли и некои недостатоци од учењето на странски јазик, особено ако го изучуваат деца кои се во градинка?<br>Во овој труд ќе ги разгледаме предностите при изучувањето на странски&nbsp; јазик од најмала возраст и дали истиот треба да се учи и како да се учи според одредени програми и закони.</p> 2021-02-02T14:57:20+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4121 ЈАЗИЧЕН КОРПУС НА МАКЕДОНСКИТЕ ИЗУЧУВАЧИ ПО АНГЛИСКИ И ГЕРМАНСКИ КАКО СТРАНСКИ ЈАЗИЦИ 2021-02-03T17:02:12+00:00 Билјана Ивановска biljana.ivanovska@ugd.edu.mk Марија Кусевска marija.kusevska@ugd.edu.mk Цвета Мартиновска Банде cveta.martinovska@ugd.edu.mk <p>Целта на овој труд е претставување, карактеристики и начини на користење на Корпусот на јазикот на македонските изучувачи по англиски и германски како странски јазици кој има за цел да собере најмалку 500.000 зборови на функционален јазик од македонските изучувачи на странски јазик (англиски и германски), во форма на писма, е-мејлови, вклучувајќи и барања на информации, барање помош, покана, одбивање, извинување, писма на изразување благодарност, прераскажување на настани, празници, искуства,<br>опишување на места, згради, луѓе, пејсажи; аргументативни есеи; Прашалникот за пополнување на дискурс; играта по улоги и сл. Корпусот ќе ги покрие нивоата А1-С2 и ќе овозможи податоци според варијаблите: возраст, пол, мајчин јазик, образование, ниво на познавање на јазикот, години на изучување англиски/германски, изложеност на Ј2 (престој во земја каде англискиот и германскиот јазик се зборуваат, колку долго и сл.), дали личноста зборува друг странски јазик и колку добро.</p> <p>Јазичниот корпус се состои од три поткорпуси: англиски, германски и македонски. Англискиот и германскиот поткорпус содржат материјали од изучувачи на овие странски јазици, а македонскиот поткорпус содржи јазични материјали произведени од изворни говорители. Истражувањата можат да се дефинираат според параметри кои го&nbsp; дефинираат корпусот, параметри кои ги опишуваат испитаниците и параметри за текстот.</p> 2021-02-02T15:03:13+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4122 КРЕАТИВНОСТА ВО НАСТАВАТА ПО АНГЛИСКИ ЈАЗИК КАКО СТРАНСКИ ЈАЗИК 2021-02-03T17:02:12+00:00 Лела Ивановска lela_bt@yahoo.com <p>Со промените во образовниот систем и во наставниот процес за подобрување на квалитетот на образованието се наметнува и потребата од осовременување, како и од креативно пристапување кон наставата по Англиски јазик. Креативниот пристап кон наставата по Англиски јазик е од голема важност бидејќи студентите стануваат активни субјекти и полесно го совладуваат јазикот. Воведувањето на посовремена образовна технологија доведува до модерна и креативна настава по Англиски јазик.&nbsp; Компјутеризацијата нуди возбудливи нови можности и предизвици за учење. Интернетот ги надополнува изворите и материјалите што им се достапни на наставниците и студентите, нуди најразлични податоци и можности за истражување, како и моќни и разновидни начини кои може да се инкорпорираат во процесот на учење. Употребата на<br>ИТ во јазичната настава, во која компјутерот има централна улога, опфаќајќи различни софтверски апликации, претставува доста иновативен и привлечен метод на работа како за студентите така и за наставниците. Овој труд има за цел да даде еден нов поглед за начинот на концепирање на наставниот процес со примена на креативни наставни техники за подобро совладување на јазичните вештини во изучувањето на Англискиот јазик како странски јазик. Исто така, ќе се добијат и одредени практични сознанија, а со цел подобрување на наставата по Англиски јазик.</p> 2021-02-02T15:07:09+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4123 INTERCULTURAL COMMUNICATION CONGITION OF ENGLISH LANGUAGE TEACHERS IN OUR COUNTRY AND ABROAD 2021-02-03T17:02:12+00:00 Natka Jankova Alagjozovska natka.alagozovska@ugd.edu.mk <p>Developing the intercultural dimension of students and English language teachers revolves around the following aims: to give learners intercultural competence as well as linguistic competence; to prepare them for interaction with people of other cultures; to enable them to understand and accept people from other cultures as individuals with other distinctive perspectives, values and behaviors; and to help them to see that such interaction is an enriching experience (Byram, 2002). Thus, English language teaching should focus on improving the intercultural communication competence as a needed component. Many studies and projects conducted in our country are mainly oriented towards improving the intercultural communication competence of students. In this paper, English language teachers are chosen as a focus of a research due to the opportunities of discussing cultural topics during the English language lessons. However, integrating culture in other lessons is also very important. The reason for that are the multicultural classrooms and today’s overseas exchange opportunities in different fields (not only in English language as a subjects at school) and European projects which require intercultural competence in order to be able to participate and<br>knowledge in English language too. My prediction is that the teachers in our country lack training in intercultural communication competence and this competence is crucial especially when teaching students from different ethnic backgrounds and can help them achieve better results in English language and other schools subjects as well. The situation in our country and abroad will be discussed in details within this paper.</p> 2021-02-02T15:12:08+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4124 УСВОЈУВАЊЕ ВТОР ЈАЗИК- ПЕДАГОШКА ГРАМАТИКА 2021-02-03T17:02:12+00:00 Сашка Јовановска saska_dimitrovska@yahoo.com <p>Одличното познавање на граматиката на јазикот претставува огромна предност. Наставникот кој поучува јазик треба на индивидуален начин своето знаење да им го пренесе на учениците. Сепак, овој процес, во голема мера, е под влијание на различни пристапи во наставата. Oд одлуката на нaставникот за изборот на соодветните пристапи во поучувањето на граматиката, зависи и подобрувањето или влошувањето на образовната практика при изучување на јазик. Овој труд укажува за правилните решенија во поучувањето на граматичките структури од наставникот и во нивното изучување од учениците изразени преку педагошката граматика. Сознанијата за важноста на употребата на граматичките структури, преку кои се реализира наставата по Англиски јазик во учебниците, послужија како мотив за трудот. Предизвиците што ги наметнуваат окружувањето, новите вредности и верувања, како и неопходноста за осовременување на образовниот процес, што треба да се спроведе преку имплементирање на нови квалитетни идеи, зависат од начинот на кој треба да биде реализиран часот. Употребата на граматичките структури во учебниците по Англиски јазик и нивната соодветна вредност во тековната настава во образовниот систем, според образовната програма и образовната рамка за училиштата, може само позитивно да влијае во изучувањето на Англискиот јазик.</p> 2021-02-02T15:27:07+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4125 „ПРОСВЕТИТЕЛСТВОТО ВО ЈУЖНОСЛОВЕНСКИТЕ ЛИТЕРАТУРИ“ (ПРЕГЛЕД) 2021-02-03T17:02:12+00:00 Луси Караниколова-Чочоровска lusi.karanikolova@ugd.edu.mk <p>Тргнувајќи од нашата наставна практика, во оваа статија правиме краток, компаративен осврт на периодот на просветителството во јужнословенските литератури: српската, хрватската, словенечката и бугарската.<br>Се прави приказ и анализа на состојбите, најнапред во српската култура и литература, од крајот на 18-от и почетокот на 19-от век, потоа и со дејноста на Захарије Орфелин и Доситеј Обрадовиќ, како основоположници на српското просветителство, „донесено“ од Западна Европа. Потоа, се осврнуваме кон истиот период во хрватската култура, кога Е во ек т.н. Илирско движење или Хрватска народна преродба, сосема уникатно движење, типпично само за Хрватска и неговиот иницијатор Људевит Гај. Следува периодот на словенечкото просветителство, автентично по многу нешта и неговиот најзначаен претставник Марко Похлин и најпосле, периодот на бугарското претпросветителство и<br>просветителство со Паисиј Хилендарски и Софрониј Врачански.<br>Целта е да се претстават заедничките одлики на просветителството во овие четири, јужнословенски средини, но и нивните автентични специфичности, заедно со придобивките од оваа многу значајна епоха, а пред сѐ употребата на народниот јазик во книжевноста и неговиот придонес за подигањето на просветеноста и националната свест.</p> 2021-02-02T15:33:42+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4136 ПОРЯДОК СЛОВ И ИНВЕРСИЯ КАК СПОСОБЫ ВЫРАЖЕНИЯ ЭКСПРЕССИВНОСТИ 2021-02-03T17:02:12+00:00 Ирина Юрьевна Карначук trixina@ya.ru <p>Проблемой порядка слов в русском языке занимались многие выдающиеся лингвисты. Проблема актуального членения предложения в русистике стала обсуждаться в работах К.Г. Крушельницкой, И.П. Распопова. В экспрессивных вариантах словорасположения смысл высказывания, его актуальное членение не изменяется, а порядок следования коммуникативных частей предложения, характерный для нейтральной речи, может быть изменен в экспрессивно - стилистических целях.</p> 2021-02-03T09:34:36+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4137 ГРАМАТИКАТА ВО УЧЕБНИЦИТЕ ПО ФРАНЦУСКИ ЈАЗИК ЗА СРЕДНО ОБРАЗОВАНИЕ 2021-02-03T17:02:12+00:00 Милена Касапоска-Чадловска milena.kasaposka@uklo.edu.mk <p>При изучувањето на францускиот јазик граматиката отсекогаш им претставувала голем предизвик на македонските ученици. Генерално, кај нив преовладува впечатокот дека францускиот јазик и неговите граматички правила се едни од најкомплицираните меѓу граматиките на странските јазици кои се застапени во македонскиот образовен систем. Поттикнати од тоа, сакавме да дознаеме дали тој впечаток можеби се должи на обемот во кој е застапена граматиката во учебниците, на начинот на кој се претставени граматичките правила или на несоодветноста на понудените граматички вежби. Поконкретно, наш предмет на интерес во трудот се граматичките содржини во учебните<br>помагала по француски јазик во македонското средно гимназиско образование. Анализата ќе опфати дел од учебниците кои се одобрени за работа на ова<br>образовно ниво, односно: <em>Agenda 2</em> (Hachette) и<em> Version Originale 3</em> (Maison des Langues). Првиот аспект кој ќе биде разгледан се однесува на граматичкиот пристап кој е застапен во секој учебник поединечно, додека вториот аспект го опфаќа типот на вежби кои се предложени за усвојување на граматичките содржини. Нашата цел е да провериме дали граматичките содржини и начинот на кој тие се претставени во учебниците одговараат на современите пристапи во методиката на странскиот јазик.</p> 2021-02-03T09:38:49+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4138 ДЕМОНОЛОШКИТЕ ПРЕТСТАВИ КАЈ АСИРЦИТЕ И БАБИЛОНЦИТЕ 2021-02-03T17:02:12+00:00 Лидија Ковачева kovachevalidija@gmail.com <p>Најчесто, чудовишноста се восприема во негативна конотација, па дури и во антрополошките анализи демонските чудовишта се прикажани како опасни, безочни и непријателски насочени суштества. Но, ова поимање на чудовишноста е сосем спротивно од восприемањето во религиозниот дискурс во Месопотамија. Во религиозниот симболизам, чудовишноста често jа прикажува врската помеѓу луѓето и транформациските сили и моќи од „другиот“ свет. Оттаму, демонските чудовишта можат да бидат претставени како добронамерни, кои помагаат и кои се пријателски настроени и безочни и злонамерни, кои поради нивниот отелотворен пристап кон силите од „другиот“ свет се прикажани како опасни непријатели на човекот и заедницата воопшто. Во Асирија и Бабилонија независната моќ што свештениците маѓепсници ја припишувале<br>на принципот на злото, давала оправдување за сите видови окултни практики кои ги исползувале. Верувањата во магиите, исползувањето на магиските обреди и повикувањето на демони и зли духови, на крајот го пронашле своето оправдување во улогата која им била доделена на злите демони кои постојано се мешале и го загрозувале животот на човекот. Оттаму, импактот на овој труд е да се прикажат демонские претстави кај Асирците и Бабилонците, каде наместо во нивната демонска чудовишност да се гледаат страв и опасност, можеби фокусот треба да се стави на нивната фундаментална двозначност: тие можат да бидат безочни и да чинат зла, исто како што можат да бидат и добронамерни.</p> 2021-02-03T09:42:26+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4139 ПРОТОТИПИ НА ЖЕНСКИ ЛИКОВИ ВО МАКЕДОНСКАТА КНИЖЕВНОСТ И ФОЛКЛОРОТ ОД XIX ВЕК 2021-02-03T17:02:13+00:00 Славчо Ковилоски slavcho.koviloski@outlook.com <p>Македонскиот XIX век изобилува со женски ликови обработени во поезијата, расказите, драмските дела, патописите и другите книжевни жанрови. Во трудот ќе ги презентираме прототипите на женските ликови во македонската книжевност и фолклорот од XIX век. Ќе ја истакнеме разновидноста на женските ликови (храбри, плашливи, борбени, повлечени) во делата на Константин Миладинов, Григор Прличев, Марко Цепенков, Рајко Жинзифов, Евтим Спространов, Атанас Раздолов и др. Исто така, ќе ги обработиме главните теми кои во себе вклучувале женски ликови во фолклорните записи на браќата Миладиновци, Шапкарев, Цепенков, Наум Тахов и др. Во овие литературни дела и фолклорни записи можеме да го увидиме портретирањето на македонските жени од XIX век.</p> 2021-02-03T09:46:15+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4140 РЕФЕРЕНЦИЈАЛНОСТА ВО РОМАНОТ „МЕМОАРИТЕ НА АЛБЕРТ АЈНШТАН“ ОД КИРЕ ИЛИЕВСКИ 2021-02-03T17:02:13+00:00 Весна Кожинкова vesna.kozinkova@ugd.edu.mk <p>Tекстот не е литературен конструкт зададен и затворен, туку тој е отворен, реферира и комуницира со други текстови. Текстот е една комплексна категорија бидејќи во себе „носи” безгранично голем број предходни текстови. Тој создава свет, но истовремено пресоздава веќе од порано создадени светови кои се дел од културното наследство. Текстот е дијалошки поставен кон литературата, историјата, културата, науката, уметноста, медиумите. Врската меѓу текстовите може да биде интензивна и помалку интензивна. Степенот на интензивноста зависи од густината на интертекстуалните сигнали, нивната екслицитност како и степенот на интегрираноста на стариот текст во новиот. Таа може да биде проверена низ неколку критериуми кои Фистер ги наведува како заклучок од својата анализа на интертекстуалните односи. Тие критериуми се: рефенцијалност, комуникативност, авторефлек сивност, структу ралност, селективност и дијалогичност. Насловот на романот „Мемоарите на Алберт Ајнштајн“ е индикативен од два аспекта. Првиот аспект, затоа што ја насочува љубопитноста на читателот за осознавање на животот на големиот великан на 20 век. Со оглед на фактот што лектирата Алберт Ајнштајн е добро позната на пошироката читателска публика, јасно е дека, уште со самиот наслов, романот остварува комуникациска врска со читателот. Остварувањето на една таква врска се наметнува како единствен услов за негова рецепција. Вториот аспект, затоа што самиот наслов упатува на друг литературен жанр - мемоари кои не се чисто уметнички жанр, туку се препознатливи по тоа што во себе вклучуваат одредена доза на научност и треба да одговорат на прашањето: кој бил Алберт<br>Ајнштајн?</p> 2021-02-03T09:50:08+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4141 ДРАМАТА ВО СРЕДЕН ВЕК КАКО ОСНОВА ЗА ОЗНАЧУВАЊЕ НА КУЛТУРНИОТ ИДЕНТИТЕТ ВО АНГЛИЈА 2021-02-03T17:02:13+00:00 Кристина Костова kristina.kostova@ugd.edu.mk Марија Крстева marija.krsteva@ugd.edu.mk Наталија Попзариева natalija.popzarieva@ugd.edu.mk Крсте Илиев krste.iliev@ugd.edu.mk Драган Донев dragan.donev@ugd.edu.mk <p>Во Среден Век во Англија драмските активности не биле секуларни, туку се должеле на покровителство од религиозни институции. Средновековниот театар и неговите почетоци се длабоко вкоренети во литургијата. Токму црквите биле првите бини за литургиските драми и драматизации.<br>На црквено тло се поставувале различни драмски форми по повод одредени празници, а со цел да им се приближат библиските приказни на верниците.<br>Со време, самите верници почнале да се вклучуваат во изведбата на тие примитивни драмски форми. Литургиската драма станувала сѐ подолга и посложена. Драмските поставки постепено излегувале од црквата, па се издвоиле и нови форми во средновековната драма познати како миракули, мистерии, моралитети и тн.<br>Во овој труд ќе бидат прикажани различните драмски форми кои биле чести во Среден Век во Англија. Ќе бидат образложени нивните специфики, а ќе бидат наброени и разликите кои ги издвојуваат една од друга.<br>Токму драмата станува означител на културниот идентитет во Англија за време на ренесансата. Оттаму, иако аматерски изведенa, средновековната драма во Англија е прилично значајна, затоа што претставува основа за понатамошниот развој на драмата во Англија.</p> 2021-02-03T09:56:20+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4142 ПРИМЕНА НА РАЗЛИЧНИ МЕТОДИ НА УЧЕЊЕ НА ИНФОРМАТИЧКИТЕ ПРЕДМЕТИ 2021-02-03T17:02:13+00:00 Мирјана Коцалева mirjana.kocaleva@ugd.edu.mk Александра Стојанова aleksandra.stojanova@ugd.edu.mk Билјана Златановска biljana.zlatanovska@ugd.edu.mk Наташа Стојковиќ natasa.stojkovic@ugd.edu.mk <p>Користењето на повеќе различни методи на учење е релативно нов пристап. Овој пристап е оној што професорите од неодамна започнаа да го препознаваат и да го применуваат. Традиционалниот начин на учење кој се користи (и продолжува да се користи) главно користи јазични и логични наставни методи и многу малку останати техники за учење. Како и професорите, така и секој студент има свој начин на учење. Изборот на методот ја подобрува брзината и квалитетот на учење на студентот. Едни од најпознатите методи на учење се: визуелното учење (со користење на слики), ауралното (со музика и звук), вербалното (јазично), физичкото (со користење на телото, рацете), логичкото (користење на математика за размислување), социјалното (учење во група) и персоналното (индивидуално учење). Секој од овие методи на учење е добар на свој начин и има големо влијание врз студентот, затоа што користи различни делови од мозокот. Во овој труд ќе видиме како и колку од овие методи се применуваат при изучување на информатичките предмети.</p> 2021-02-03T10:04:10+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4143 ГЛАВНИ КАРАКТЕРИСТИКИ НА КОМУНИКАТИВНИОТ ПРИСТАП 2021-02-03T17:02:13+00:00 Весна Коцева vesna.koceva@ugd.edu.mk <p>Трудот претставува теориска интерпретација на карактеристиките на комуникативниот пристап. Во воведниот дел накратко се дискутира за прашањето „кој е најдобриот метод на настава по странски јазик?“. Во продолжение се зборува за основните принципи на комуникативниот пристап, за целите и за неговите главни карактеристики. Потоа се разгледуваат двете диференцирани верзии во теоријата и праксата на комуникативниот пристап, како и јазичните техники кои се користат во рамките на комуникативните стратегии. Во завршетокот на трудот накратко се опишуваат природниот пристап, методот на учење на јазикот преку задачи и лексичкиот пристап.</p> 2021-02-03T10:19:46+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4144 ОСНОВНИ НАЧЕЛА НА ПРИРОДНИОТ ПРИСТАП НА КРЕШЕН И ТЕРЕЛ 2021-02-03T17:02:13+00:00 Весна Коцева vesna.koceva@ugd.edu.mk Марија Тодорова marija.todorova@ugd.edu.mk <p>Трудот претставува теориска интерпретација на карактеристиките на природниот пристап на Крешен и Терел кој е заснован врз теорија за усвојување на јазикот според која јазикот се усвојува кога ученикот е изложен на разбирлив и интересен инпут кој е малку над нивото на познавање на јазикот на кое се наоѓа тој, во услови на низок афективен филтер. Во воведниот дел накратко се опишуваат основните карактеристики на комуникативниот пристап. Во продолжение се разгледуваат ставовите на Крешен и Терел и се претставуваат основните начела врз кои се базира природниот пристап. Се дава кратко објаснување на хипотезата на учење, односно усвојување, хипотезата на<br>монитор, хипотезата на природен редослед, хипотезата на инпут и хипотезата на афективен филтер. Во завршетокот на трудот се констатира дека Крешеновата<br>теорија за усвојување и учење на јазикот претставува еден од првите обиди, теоретски да се оформи размислувањето за усвојувањето на јазикот.</p> 2021-02-03T10:24:42+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4145 ЈАЗИКOT И ГОВОРОТ ВО ФУНКЦИЈА НА ОПШТЕСТВЕНА И ИНДИВИДУАЛНА АДАПТАЦИЈА 2021-02-03T17:02:13+00:00 Даниела Коцева daniela.jakimova@ugd.edu.mk Шукрије Барути sukrijebaruti@gmail.com Снежана Мирасчиева snezana.mirascieva@ugd.edu.mk <p>Јазикот има голема улога во развојот, пренесувањето и адаптирањето во рамките на едно општество. Тој овозможува широко поле на комуникација ги поврзува луѓето во групна интеракција и со тоа им помага да се вклопат и преживеат во општествената средина. Да се говори за пореметувања во говорот е широка и сложена тема. Денес на таквите пореметувања им се дава голема важност бидејќи голем број на деца се поистоветуваат со деца со такви тешкотии што е голем предизвик во секојдневниот живот. Овие деца, најчесто се дискриминирани од врсниците, не се прифатени во разни социјални групи, а тоа пак како последица има појава на разни видови фрустрации кај нив.<br>Врз основа на сознанието дека јазикот и говорот кај децата почнува уште во утробата на мајката, тогаш родителите максимално се вложуваат на развојот на детето, говорејќи во стомакот на мајката, пеејќи, читајќи. Но често пати разни фактори влијаат на појавата на одреден вид на пореметување кај детето, без разлика на ангажираноста и влогот на идните родители. Затоа при соочување со пореметувањето, заедно со наставниците и јазичните терапевти се обидуваат да му помогнат на детето.</p> 2021-02-03T10:30:33+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4146 РЕФЛЕКСИЈАТА НА ОДДЕЛНИ ТЕЛЕВИЗИСКИ СОДРЖИНИ И ПОЈАВАТА НА НАСИЛСТВО КАЈ ДЕЦАТА 2021-02-03T17:02:13+00:00 Даниела Коцева daniela.jakimova@ugd.edu.mk Снежана Мирасчиева snezana.mirascieva@ugd.edu.mk <p>Современите медиуми овозможуваат подобра комуникација меѓу поединците, ги поврзуваат луѓето, овозможуваат размена на информации, ги прошируваат културните видици, оживуваат стари обичаи, го будат интересот, посебно на младите, за усвојување на научни и културни достигнувања кои ja богатат животната и моралната димензија на младиот човек. Современите медиуми имаат огромно влијание врз развојот на општеството и формирањето на јавната свест. Покрај позитивните влијанија врз развојот на општеството, на површина испливуваат и многу негативни влијанија, пред се кога неодговорно се користат. Во последно време, посебно телевизијата, продуцира програма<br>исполнета со насилство кое, во секој случај негативно влијае врз развојот на младата личност. Сведоци сме на се позачестено манифестирање на насилството и агресијата насекаде околу нас и во целиот свет, нивното cè позачестено присуство и во практиката и преку мас-медиумите придонесува cè поголем број деца и младинци да практикуваат агресивно однесување кое, во најголема мера е резултат на неговото прикажување од страна на телевизијата. Целта на овој труд всушност е да се утврди колку одделни содржини кои се емитуваат на телевизија влијаат врз креирањето на насилство, посебно помеѓу младите, кои се уште немаат формирани јасни ставови, вредности и верувања.</p> 2021-02-03T10:36:32+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4147 МОЌТА НА ФРАЗЕОЛОГИЗМИТЕ ВО СВЕТОТ НА РЕКЛАМИТЕ 2021-02-03T17:02:13+00:00 Драгана Кузмановска dragana.kuzmanovska@ugd.edu.mk Лидија Ристова lristov79@gmail.com Биљана Иванова biljana.petkovska@ugd.edu.mk <p>Јазикот како главна алатка за вербална и невербална комуникација секако дека е присутен и во јазичните единици т.н. реклами. <em>The advertiser has to buy his way to the public‘s attention</em> (Leech 1966:26). Рекламите имаат за цел да го привлечат вниманието на целната група наречена потрошувачи или корисници на производи и за да се направи што е можно повпечатлива реклама се употребуваат различни механизми меѓу кои ние како лингвисти ги потенцираме фразеологизмите поради нивната сликовитост, односно метафоричност.&nbsp;<br>Man darf [...] behaupten, daß für die gesamte Werbespracheein äußerst hoher Anteil an Phraseologismen zu registrierenist. Wodurch ist nun die Art der vorkommenden Phraseologismen und ihre Verwendung charakterisiert? (Burger, 1991a:16)<br>Трудот има за цел пред сѐ да го истакне високиот степен на конотативен и креативен потенцијал на фразеологизмите. Условени од нивните специфични обележја и својства, фразеологизмите имаат способност да ја пренесат пораката од производителот до масовната публика без да вметнат елементи на субјективизам.</p> 2021-02-03T11:04:55+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4148 WHERE DIRECTNESS AND INDIRECTNESS RESIDE 2021-02-03T17:02:13+00:00 Марија Кусевска marija.kusevska@ugd.edu.mk <p>Our primary aim in this paper is to contribute to the understanding of directness nd indirectness across cultures. Our secondary aim is to help to improve intercultural communication by focusing on those elements in speech that might lead to misunderstanding. Directness and indirectness seem to be two of the elements which most often lead to breakdown of communication between members of different linguistic or cultural groups, and lead to judgements of people from a particular culture as being rude or distant. In particular, we focus on evidentiality and epistemic modality as sources of (in)directness by discussing the translation of<em> seem</em> in the Macedonian translation of the book “Harry Potter and the Sorcerer’s Stone”. Being marked for evidentiality and epistemic modality, <em>seem</em> functions as a hedge – a pragmatic function of linguistic means that allows the speaker not to express the commitment<br>categorically. Because of its multiple functions, <em>seem</em> has different translations in Macedonian. In this paper we focused on the instances with zero correspondences because they most significantly show that Macedonian is less tolerant for vagueness and tentativeness. Epistemic modality expresses the attitude towards the probability of proposition. It allows the speaker to convey that his position is not binding or that to some extent he distances himself from it.</p> 2021-02-03T11:12:07+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4149 СООТНОШЕНИЕ ГОЛОСА АВТОРА И ГОЛОСОВ ГЕРОЕВ В ХУДОЖЕСТВЕННЫХ СИСТЕМАХ ТОЛСТОГО И ДОСТОЕВСКОГО (НА МАТЕРИАЛЕ РОМАНА-ЭПОПЕИ Л.Н. ТОЛСТОГО «ВОЙНА И МИР», РОМАНОВ Ф.М. ДОСТОЕВСКОГО «ПРЕСТУПЛЕНИЕ И НАКАЗАНИЕ», «ИДИОТ», «БРАТЬЯ КАРАМАЗОВЫ») 2021-02-03T17:02:13+00:00 Лидия Лумпова lumpova.lida@yandex.ru <p>В статье делается попытка развить идеи М.М. Бахтина, связанные с выявлением соотношения голоса автора и голосов героев в творчестве Толстого и Достоевского. Автор ставит целью выявление сходств и различий художественных систем Толстого и Достоевского на основании проанализированных произведений.</p> 2021-02-03T11:16:43+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4150 ХИПОТЕКСТОТ ВО ПОЕЗИЈАТА НА БЛАЖЕ КОНЕСКИ 2021-02-03T17:02:13+00:00 Ранко Младеноски ranko.mladenoski@ugd.edu.mk <p>Во трудот се елаборираат елементите од традицијата и нивната естетска функција во поезијата на великанот на македонската култура од втората половина на 20 век – Блаже Конески. Станува збор, имено, за една од особините на книжевните дела што во современата книжевна теорија и во постмодернистичката творечка стратегија се детерминира како хипотекст: директни и индиректни траги од стар „текст“ во уметничката литература. Во поетската творечка постапка на Конески се забележуваат голем број на вакви<br>експлицитни траги од претходни „текстови“ кои потекнуваат од неколку сегменти на традицијата. Ваквата творечка постапка на поетот Конески во овој труд ја илустрираме преку детална анализа на две песни („Круша“ и „Ангелот на Света Софија“), а во песните на нашиот поет откриваме и појава на автохипотекст, односно автоцитатност. Во трудот покажуваме дека иновациите (хипертекстот) во песните на Конески, всушност, доминантно се темелат токму врз надградувањето на разноликите фрагменти од традицијата на македонската и на светската култура и цивилизација.</p> 2021-02-03T11:20:17+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4151 ТВОРЧЕСТВО Л.Н. ТОЛСТОГО В ПРОСТРАНСТВЕ СОВРЕМЕННОГО ФИЛОЛОГИЧЕСКОГО ОБРАЗОВАНИЯ 2021-02-03T17:02:13+00:00 К. А. Нагина k-nagina@yandex.ru <p>Предметом исследования в статье является пересечение научной и образовательной парадигм. Автор делится опытом адаптации научных исследований, касающихся творчества Л.Н. Толстого, к учебному процессу в высшей школе. Изучение бестиария Л.Н. Толстого способно прояснить для студентов многие спорные вопросы, касающиеся антропологии и эпистемологии великого писателя.</p> 2021-02-03T11:23:30+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4152 ФОРМИРОВАНИЕ МЕТАПРЕДМЕТНЫХ УМЕНИЙ УЧАЩИХСЯ ОСНОВНОЙ ШКОЛЫ В ПРОЦЕССЕ УЧЕБНОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ 2021-02-03T17:02:14+00:00 Георгий Недюрмагомедов mgeorg@mail.ru <p>В статье рассматриваются, в свете требований школьных ФГОС, требования к результатам освоения учащимися основных образовательных программ. Среди них особое место занимают метапредметные достижения учащихся, в том числе метапредметные умения формиремые в процессе учебной и метапредметной деятельности школьников. Формирование метапредметных умений школьников является важной составляющей современного процесса обучения биологии, поэтому возникает потребность в разработке педагогических условий формирования у них метапредметных умений в процессе учебной деятельности.&nbsp;</p> 2021-02-03T11:27:08+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4153 ОРГАНИЗАЦИЯ ПРОЕКТНО-ИССЛЕДОВАТЕЛЬСКОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ ОБУЧАЮЩИХСЯ ПО ГЕОГРАФИИ 2021-02-03T17:02:14+00:00 Татьяна Ивановна Першина gorynina.perchina@gmail.com <p>Цели обучения географии на профильном уровне. Школьная география — это единственный учебный предмет, который рассматривает прямые и обратные связи между природными и социально-экономическими объектами, явлениями и процессами в условиях современной цивилизации, которые оказывают грандиозное воздействие на окружающую людей географическую действительность. Расширение и углубление взаимодействия человека с окружающей средой, обострение экологического конфликта между обществом и природой, истощение природных ресурсов обусловливают интеграцию различных дисциплин в познании географического пространства. Практически все дисциплины, входящие в географическую науку, рассматривают те или иные аспекты целостного геопространства.</p> 2021-02-03T11:30:33+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4155 РОЛЬ И ФУНКЦИИ МУЗЕЕВ В ФОРМИРОВАНИИ СОВРЕМЕННОГО ГУМАНИТАРИЯ 2021-02-03T17:02:14+00:00 Мария Попова mkp2007@yandex.ru <p>На примере экспозиций Музея редкой книги Зональной научной библиотеки ВГУ и Воронежского областного художественного музея им. И.Н. Крамского рассматривается роль подобных учреждений в формировании общекультурных и профессиональных компетенций студентов филологического факультета (направления «Издательское дело» и «Гуманитарные науки и искусства») и студентов факультета РГФ (направление «Лингвистика», профиль «Межкультурная коммуникация»). Целенаправленная работа студентов в музеях прививает профессиональные навыки и умения, способствует формированию навыков аналитического описания артобъекта, компаративистского анализа, развивает<br>креативность, помогает осознать место региональной культуры в культуре мировой.</p> 2021-02-03T11:35:19+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4157 ACQUIRING PROPER PRONUNCIATION: AN OVERVIEW OF A SET OF EXERCISES FOR IMPROVING ENGLISH LONG /i:/ AND /u:/ VOWELS 2021-02-03T17:02:14+00:00 Vesna Prodanovska-Poposka vesnaprof@gmail.com <p>Acquiring proper pronunciation is crucial to improving speaking as a skill. Regardless of lexical and grammatical errors, students with understandable pronunciation are still able to communicate efficiently. One of the problems for Macedonian EFL students is their poor quality of English long vowels as the Macedonian language contains only short vowels. Long vowels are not completely new to Macedonian native speakers since the plural of some verbs in Macedonian is formed with geminated vowels - two short vowels of the same quality one next to the other (for example, the verb ‘search’ in Macedonian is ’пребарува‘in the singular and ‘пребарувААт‘in the plural form). Even so, students seem to be mostly unaware of them. Therefore, such mispronunciation leads to miscommunication. This paper presents an overview of a set of exercises, mainly focused on improving two long English vowels /i:/ and /u:/,which according to the author’s research were shown to be one of the problematic areas in English pronunciation among Macedonian students. These exercises were presented to two groups of students majoring in English Philology and Tourism and Business Logistics at Gotse Delchev University of Shtip, Macedonia.</p> 2021-02-03T11:41:56+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4158 ИСКУСТВЕНО УЧЕЊЕ КАКО АЛАТКА ЗА ИНСПИРИРАЊЕ НА УЧЕНИЦИТЕ ВО УГОСТИТЕЛСКОТО ОБРАЗОВАНИЕ 2021-02-03T17:02:14+00:00 Цветанка Ристова Магловска cvetanka.ristova@ugd.edu.mk Младен Мицевски mladenmicevski@gmail.com <p>Културните, економските и општествените промени создадоа потреба од различни пристапи кон образованието. Глобализацијата, што ја зголемува меѓународната меѓузависност, создавањето на нови знаења и застареноста на постарите знаења, значи дека наставниците и учениците мора да бидат отворени за промени и нови можности. Едноставното влегување на учениците на училиште за да им се даде традиционално образование нема да биде доволно. Затоа од голема важност ќе биде да им се помогне на учениците да ги научат вештините што им се потребни за работните места во иднина. Искуственото учење е тоа што го принудува образованието да ги промени начините на учење. Искуственото учење претставува позитивно и значајно дополнување на теоретските знаења кои што ги стекнуваат учесниците низ процесот на учење преку искуство, снаоѓање, упатување и запознавање со една нова средина, една култура на организазција, а од друга страна, претставуваат потенцијални вработени доколку бидат детектирани како такви од идните работодавачи каде што обавуваат практична настава.</p> 2021-02-03T11:47:28+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4159 МИНАТИТЕ ВРЕМИЊА ВО БУГАРСКИОТ И МАКЕДОНСКИОТ ПРЕВОД НА „ВУЈКО ВАЊА“ ОД АНТОН ПАВЛОВИЧ ЧЕХОВ ВО ОДНОС НА МИНАТИТЕ ВРЕМИЊА ВО СРПСКИОТ ПРЕВОД 2021-02-03T17:02:14+00:00 Петја Рогич petya.rogic@uni-graz.at Драган Донев dragan.donev@ugd.edu.mk <p>Овој труд ги истражува минатите времиња во бугарскиот и македонскиот превод на „Вујко Вања“ од Антон Павлович Чехов во однос минатите времиња во српскиот превод. Како основа за компаративната анализа е делото „Вујко Вања“ на Антон Чехов. Ќе се обидеме да ги претставиме и споредиме особеностите на минатите времиња на споменатите три јазици и да ја утврдиме нивната фреквенција и начин на употреба. Анализата се фокусира особено на лингвистичкиот материјал собран од делото на Чехов.</p> 2021-02-03T13:32:33+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4161 ВЛИЈАНИЕТО НА ГЛОБАЛИЗАЦИЈАТА И КУЛТУРНИТЕ ПОЛИТИКИ ВРЗ ВИДЛИВОСТА НА НАЦИОНАЛНИТЕ КНИЖЕВНОСТИ (Пример : Норвешка книжевност) 2021-02-03T17:02:14+00:00 Наташа Сарафова natasa.sarafova@ugd.edu.mk <p>Поттикнати од една статија која имаше позитивно инспирирачка нота, со наслов „Норвешка е најдобрата земја во светот за писателите“ решивме да направиме истражување кое ќе ја расветли оваа реченица, а подоцна ќе ни донесе заклучок со кој во иднина би можеле да направиме поголемо истражување, компаративна анализа помеѓу македонските културни политики наспрема норвешките културни политика но, само во делот за книжевноста. Поради ова, ќе ја истражиме заштитата и материјалната помош на уметниците-писатели во оваа држава и, како се поставени културните политики во Норвешка за овој придонес. Низ прашањата : Какво е влијанието на глобализацијата<br>врз светската книжевност? Кои се стандардите на културните политики во Норвешка за афирмација на своите уметници – писатели? Дали норвешките културни политики во однос на книжевноста, се вистинската порта за поголема видливост на националната книжевност во рамката на светската книжевност? Пример за афирмација и промоција на националната книжевност со цел за нејзина поголема видливост во рамката на светската книжевност.</p> 2021-02-03T13:42:13+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4162 АСПЕКТИ НА КНИЖЕВНИТЕ ИНДУСТРИИ ВО НОРВЕШКА 2021-02-03T17:02:14+00:00 Наташа Сарафова natasa.sarafova@ugd.edu.mk Марица Тасевска marica.tasevska@ugd.edu.mk <p>Во оваа статија направивме истражување со кое сакаме да ги појасниме поимите за културните индустрии, со акцент на книжевните индустрии во Норвешка. Како успеваат да се оддржат, кои се нивните стратегии за успех, дали добиваат помош од државата? Поставивме хипотеза: Книжевните индустрии во Норвешка, успешно профилираат и се унапредуваат, поради добрата културна политика во државата , и нејзината огромна заложба за афирмација на националната книжевност надвор од границите на државата.</p> 2021-02-03T13:49:22+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4163 STRUCTURE OF THE ENGLISH LANGUAGE TEACHERS AT THE UNIVERSITIES IN THE REPUBLIC OF NORTH MACEDONIA 2021-02-03T17:02:14+00:00 Simona Serafimovska simona.serafimovska@icloud.com <p>The paper presents the results of the latest research related to a larger project that analyzed the application of modern technologies in the study of English Language at universities in the Republic of North Macedonia. A total of 9 universities in the Republic of North Macedonia were covered by the survey, of which 7 public and 2 private. In this paper we have decided to present the results that refer to the structure of teachers who teach English at our Universities through gender, age, work experience and which disciplines they teach. Over 95% of the surveyed teachers reported that they support and apply the process of new technologies and modern tools in the study of English language at different levels. Majority of English language teachers (ELT) at the University level in the Republic North Macedonia are females (85%) while only 15% are their male colleagues. The results showed that these are<br>experienced teachers in their most fruitful and productive years for teaching. Most of them are between the age of 30 and 50, or, as a percentage, they are high 85% with<br>working experience over 10 years, that is, over 15 years, again quantified with 85%. All those surveyed teachers are regularly involved in English language teaching process, where the continuity of represe nta tion of 15% is observed in the Contemporary English language discipline, followed by the English Language Teaching Methodology with about 12.5%. While Contemporary English Language and English Literature as the most traditional courses are represented by only 5%.</p> 2021-02-03T13:53:15+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4164 ЛОГИЧЕСКИЕ ОШИБКИ В ПИСЬМЕННЫХ РАБОТАХ УЧАЩИХСЯ 2021-02-03T17:02:14+00:00 Елена Владимировна Сидорова sidorovaelenavl@mail.ru <p>В данной статье рассматриваются наиболее типичные ошибки в письменных творческих работах учащихся разных классов, связанные с нарушением законов логики. Автор попытался диагностировать трудности, которые возникают у детей в процессе написания сочинений и изложений, квалифицировал и классифицировал логические ошибки. Материалы статьи могут быть использованы на уроках русского языка в качестве упражнений для развития умения строить текст с соблюдением законов логики.</p> 2021-02-03T13:57:55+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4165 ПРИМЕНА НА VARK МОДЕЛОТ ВО ПРОЦЕСОТ НА УЧЕЊЕ 2021-02-03T17:02:14+00:00 Александра Стојанова aleksandra.stojanova@ugd.edu.mk Мирјана Коцалева mirjana.kocaleva@ugd.edu.mk Наташа Стојковиќ natasa.stojkovic@ugd.edu.mk Билјана Златановска biljana.zlatanovska@ugd.edu.mk <p>Процесот на учење и разбирање на нештата може да биде различен за секоја личност. Методите за предавање се особено важни за студентите да го научат наставниот материјал, затоа што не секој студент може да го научи материјалот на ист начин. Некои студенти можат полесно да научат ако ги слушаат информациите, други користат видео презентации и графикони за подобро учење, а има и студенти кои учат преку практични примери. Овој труд го претставува VARK моделот (Visual, Aural, Reading or Writing and Kinesthetic) како ефикасен стил на учење. Моделот на учење е применет во курсот „Структури на податоци и алгоритми“. „Структури на податоци и алгоритми“ е фундаментален курс на Факултетот за информатика, но на многу студенти им е тешко бидејќи бара апстрактно размислување. Поради оваа причина, освен традиционалниот начин на објаснување (читање / слушање), користењето на алатка за визуелизација, гледањето видеа и анимации е многу корисно. На Универзитетот „Гоце Делчев“ наставата по предметот „Структури на податоци и алгоритми“ опфаќа: предавања во училница, аудиториски вежби во училницата и лабораториски вежби. Предавањата во училница се изведуваат само со методи на слушање и читање. На аудиториските вежби учениците гледаат видеа или анимации кои се некаков вид на Java-аплети или Flash елементи кои ја илустрираат основната работа во структурата на податоците. На лабораториските вежби, студентите користат програми за визуелизација на софтвер и имаат можност сами да пишуваат код. Овој начин на комбинирано учење го зголемува целокупното студиско искуство и го подобрува успехот на учениците. Овој метод има значителен позитивен ефект врз студентите. Подетално, неговата примена е презентирана во трудот.</p> 2021-02-03T14:02:52+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4166 ПРЕДИЗВИЦИТЕ ОД ПОЛИТИЧКАТА ГЛОБАЛИЗАЦИЈА ЗА ДРЖАВИТЕ 2021-02-03T17:02:14+00:00 Анета Стојановска-Стефанова aneta.stojanovska@ugd.edu.mk Марија Магдинчева-Шопова marija.magdinceva@ugd.edu.mk <p>Глобализацијата е феномен кој условно кажано го нарушува суверенитетот на државите и ги надминува националните граници, преку примена на принципот на либерализација на економијата, ги брише националните граници на државите, врши елиминирање на национални ограничувања за трговска размена, истовремено тежнеејќи да создаде своја цивилизација која ќе ги воедначува културните особини на народите во различни држави во светот.<br>Во овој труд ќе се осврнеме на влијанието кое глобализацијата го остварува во меѓународната заедница, ќе го согледаме и вијанието врз белезите на државата како важни правни критериуми за дефинирање на државноста и за стекнување на статус признавање во меѓународното право и меѓународните односи, но и на улогата на глобализацијата во создавањето на глобална култура кај државите.</p> 2021-02-03T14:06:36+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4167 CREATING SYLLABUS AND DEVELOPING GRADING CRITERIA FOR MACEDONIAN LANGUAGE FOR PROFESSIONAL PURPOSES AT SEEU ACCORDING TO NEEDS BASED ANALYSIS 2021-02-03T17:02:14+00:00 Aleksandra P. Taneska a.pandilovska@seeu.edu.mk Blagojka Zdravkovska-Adamova b.zdravkovska@seeu.edu.mk <p>This paper is focused on the issue of designing grading criteria for Macedonian language for professional purposes (MLPP) for the students at South East European University (SEEU) in the Republic of Macedonia. It proceeds from the view that according to the nature of this course its content should be based on the learners’ needs and opportunities. The aim of this paper is to determine grading criteria for MLPP based on the needs and opinions of the students enrolled in this subject. In the theoretical part of the paper we will explain the place of needs analysis in the process of syllabus design and student assessment and its importance in the framework of growing interest in communicative rather than linguistic competence, having in mind subjective and objective needs. Also we will highlight the significance of students’ involvement in creating grading criteria. The theoretical part is a basis for our empirical study and research. The research in this paper is presented through the results of the survey. The survey was conducted among 135 students from first year at SEEU in the 2015/2016 school year to obtain the necessary information about their expectations of the course and their learning processes and about their opinion for grading criteria. In this part we will also describe how the survey was designed. Finally, we will provide our future plans for other subjects at SEEU connected with Macedonian language (Macedonian as a foreign language, etc.).</p> 2021-02-03T14:12:26+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4168 И.В. ГЁТЕ КАК КИНОПЕРСОНАЖ: К ПРОБЛЕМЕ ДИАЛОГА ЛИТЕРАТУРЫ И КИНО 2021-02-03T17:02:14+00:00 Ольга Тихонова olnem@yandex.ru <p>На примере фильма <em>«Гёте!»</em> (2010 г.) немецкого режиссёра Филиппа Штёльцля (Ph. Stölzl) рассматривается актуальная для историко-биографического кино проблема воплощения образа знаменитой личности. Акцентируются приоритеты в трактовке биографического материала, в связи с чем учитывается контекст романа «Страдания молодого Вертера». Устанавливаются жанровые особенности фильма, выделяется проблема соотношения литературного и киноматериала. Актуализируется вопрос о причинах зрительского успеха фильма. Делается вывод о константах популярного/массового искусства и принципах его обращения с «классикой».&nbsp;</p> 2021-02-03T14:24:02+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4169 ГЛАСОВНИТЕ СИСТЕМИ НА ШПАНСКИОТ И НА АНГЛИСКИОТ ЈАЗИК 2021-02-03T17:02:14+00:00 Марија Тодорова marija.todorova@ugd.edu.mk Весна Продановска-Попоска vesnaprof@gmail.com <p>Кога се изучува странски јазик, вообичаено некои фонеми се изговараат различно од тоа како би биле изговорени од родените говорници. На пр. кога странци учат да зборуваат англиски јазик, тие можеби поинаку изговараат некои англиски фонеми за разлика од оние чиишто мајчин јазик им е англискиот. Тоа се случува поради разликите од фонолошки аспект кои постојат помеѓу двата јазика т.е. дали звукот одговара на буквата, дали фонемите се долги или кратки, кои се разликите во однос на артикулацијата на гласовите односно местото и начинот на образување на гласовите итн. Сето тоа претставува голем предизвик за учениците при совладувањето на изговорот, во процесот на учење на странски јазици. Во овој труд се дава преглед на гласовните системи на шпанскиот и англискиот јазик и се прави контрастивна анализа на истите, се презентираат разликите во изговорот на самогласките и најчестите фонетски интерференции помеѓу англиските и шпанските вокали.</p> 2021-02-03T14:30:05+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4170 ОБРАЗОВАНИЕ И ПРАКТИКА:УЧЕЊЕ ПРЕКУ РАБОТА- НОВ КОНЦЕПТ ЗА ПРАКТИЧНА ОБУКА ВО ТЕХНИЧКОТО ОБРАЗОВАНИЕ 2021-02-03T17:02:15+00:00 Емилија Тодоровиќ emilijatod@yahoo.com <p>Процесот на глобализација со себе носи динамичен развој и промени во сите сфери на општеството и стопанството во целост. Овој процес иницира предизвици во образовниот процес, во насока на прилагодување на наставните програми и развивање знаења, вештини и компетенции соодветни на барањата и потребите на компаниите. Тоа се постигнува со зголемување на обемот на часови за практична обука и пронаоѓање нови начини да приближување на теоријата и праксата. Во таа насока, училиштата од една страна се стремат кон едуцирање млади луѓе со вештини и компетенции кои и се потребни на индустријата, а работодавачите пак, добиваат кадар кој е мотивиран да се вклучи во реалниот бизнис. Учењето преку работа како нов концепт на практична обука кој е воведен во наставните планови и програми во техничкото образование, подразбира вклучување на учениците во работните процеси во реална бизнис средина. Тоа е комплексен процес кој овозможува позитивни придобивки на сите инволвирани страни и има за цел учениците да стекнат соодветно искуство во одредено подрачје и да развијат потребни вештини со кои се зголемува нивната подготвеност за&nbsp; вработување. Учењето преку работа во Република Северна Македонија е застапено во формалното средно стручно образование, а целта на трудот е да се дефинираат клучните елементи на учењето преку работа, да се истакнат придобивките, улогата и обврските на сите релевантни чинители во учењето преку работа и да се образложи&nbsp; институционалната поставеност и основните процеси за учење преку работа.</p> 2021-02-03T15:55:18+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4171 STANDARDS-BASED EDUCATION IN ACHIEVING LANGUAGE INTEROPERABILITY 2021-02-03T17:02:15+00:00 Elena Trajanovska elena.trajanovska@ugd.edu.mk Maja Gjurovikj maja.gurovic@mod.gov.mk Biljana Ivanova biljana.petkovska@ugd.edu.mk <p>One of the pivotal prerequisites a country is to meet in order to participate in the collective defence system, i.e. NATO, is to develop interoperability at all levels within the military structures and capacities. One of the aspects of achieving interoperability is standardization in the realm of language proficiency, measured against the Standardized Agreement (STANAG) 6001. STANAG 6001, in addition to statements and declarations, contains the STANAG 6001 language proficiency scale according to which Standardized Language Profiles (SLPs) should be recorded and reported. This paper aims to explore the significance of standard-based education for achieving language interoperability in NATO through an analysis of the language programs<br>implemented in the Armed Forces with recommendations and directions of improvement thereof.</p> 2021-02-03T16:01:29+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4172 NARRATIVE-STYLISTIC FEATURES IN THE NOVEL LETTERS TO DANILO KIŠ BY FILIP GAJIĆ 2021-02-03T17:02:15+00:00 Nina S. Ćeklić ninaceklic@yahoo.com <p>The paper investigates the dominant narrative and stylistic features in the novel <em>Letters to Danilo Kiš</em> by Filip Gajić. The narrative features refer to the specific markedness of the speech of the main character, to the narrator’s ambivalence, semantic functions of the chapter’s titles, intertextuality, etc. Stylistic features are characterised by the use of cumulation as a dominant stylistic figure the form of a construction.</p> 2021-02-03T16:05:32+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4173 ГЕНДЕРНЫЕ ОСОБЕННОСТИ СЕМАНТИЧЕСКОЙ СТРУКТУРЫ СЛОВА ВЗГЛЯД 2021-02-03T17:02:15+00:00 Марина Алексеевна Ульянова madam.ulyanova@bk.ru <p>Данная работа посвящена изучению гендерных особенностей семантической структуры слова на примере лексемы ВЗГЛЯД. Лексикографическим и психолингвистическим методами изучается трансформация значений слова в языковом сознании носителей языка. Исследование выполнено в рамках проекта «Значение слова как феномен языкового сознания», реализуемого Центром коммуникативных исследований Воронежского ГУ под руководством проф. И.А.Стернина и доц. А.В.Рудаковой.</p> 2021-02-03T16:33:58+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4174 ПРОСВЕТИТЕЛСКИОТ ЛИК НА СВ. КЛИМЕНТ ОХРИДСКИ ВО ПРЕДАНИЈАТА И ЛЕГЕНДИТЕ 2021-02-03T17:02:15+00:00 Славица Урумова-Марковска caci87@yahoo.com <p>Прилогот претставува краток преглед на ликот на Климент Охридски, изработен врз основа на постоечката избрана од нас историска литература и литературата посветена на просветителскиот лик на Климент Охридски.<br>Просветителскиот лик на Климент Охридски се разгледува врз избрани мотиви кои се среќаваат во македонското народно творештво. Целта на трудот е да укаже и оцени неговата улога и заслуга за развојот на словенската писменост и книжевност. Работејќи на македонска територија, плодовите од неговата работа пред сѐ, ги ползувале македонските Словени. Затоа во македонскиот народ за него живее легендата што го велича и слави како прв просветител и книжевник.</p> 2021-02-03T16:37:52+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4175 АВТОР В ПУБЛИЦИСТИЧЕСКОМ ПРОИЗВЕДЕНИИ (НА МАТЕРИАЛЕ КНИГИ Г. ГРИНА “Getting to Know the General. The Story of an Involvement”, 1984.) 2021-02-03T17:02:15+00:00 Светлана Николаевна Филюшкина snfilushkina@yandex.ru Жанна Александровна Борискина zhanulirk@mail.ru <p>Жизненный путь Грэма Грина (1904-1991) по своей протяженности почти совпадает с двадцатым веком, а творчество по глубине поднятых проблем и своеобразию художественного почерка широко выходит за пределы Англии.</p> 2021-02-03T16:45:20+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4176 АНГЛИЙСКИЕ ЗАИМСТВОВАНИЯ В СРЕДСТВАХ МАССОВОЙ ИНФОРМАЦИИ 2021-02-03T17:02:15+00:00 Наталия Хабарова khabarova71@mail.ru <p>В работе проведено исследование английских заимствований в русскоязычных средствах массовой информации, в работе названы причины возникновения английских заимствований, функционирование англицизмов в СМИ.<br>Указана социальная значимость английских заимствований в средствах массовой информации и неоправданные заимствования. Сопоставлены неоправданно заимствованные слова с их русскими эквивалентами.</p> 2021-02-03T16:52:48+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4177 ЯЗЫКОВЫЕ ОСОБЕННОСТИ «ПЕДАГОГИЧЕСКОЙ ПОЭМЫ» А.С. МАКАРЕНКО 2021-02-03T17:02:15+00:00 Ольга Швецова see76@mail.ru <p>В статье рассматриваются языковые особенности «Педагогической поэмы» А.С. Макаренко. Особое внимание уделяется сильным позициям, а также композиции произведения.</p> 2021-02-03T16:56:32+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO https://js.ugd.edu.mk/index.php/fe/article/view/4178 КУЛТУРА И КУЛТУРНА ДИПЛОМАТИЈА ВО ВРЕМЕ НА ПАНДЕМИЈА 2021-02-03T17:02:15+00:00 Васко Шутаров vaskoshutarov@yahoo.com <p>Културата и културната дипломатија во годината на здравствена пандемија доживуваат трансформации диктирани од одлуките на официјални владини политики кои ги карактеризираат бројни ограничувања. Културата и културната дипломатија се меѓу областите кои се најдиректно погодени од таквите рестриктивни политики. Културните политики на државите и владите се ставени во еден подолг период во состојба на мирување. Најживата и највиталната општествена област каква што е културата се наоѓа на маргините на општествените случувања, иако повеќемесечните соочувања со сите предизвици кои ги донесе пандемијата укажуваат дека проблемите со кои се судираат владите во нивното менаџирање на оваа криза се во суштина проблеми од културолошка природа и карактер. Културата, културните политики и културните дипломатии можат да имаат исклучително важна и корисна функција во процесите на едуцирање и совладување на предрасудите кои за време на пандемијата се регистрираат во одредени културни контексти и милјеа. Препознавањето на културниот контекст каде светскиот здравствен проблем се третира се негирање или потценување, културата, културните<br>политики и културните дипломатии можат многу полесно да го препознаат, да го комуницираат и да изнаоѓаат методи и средства во склад со спецификите на секој културен контекст, поединечно. И таквата мисија и визија, може да се преточи во културолошка акција која би ефектуирала посакувани резултати кои државата само со политички и економски мерки не успеа да ги постигне во цел изминат период на борба против пандемскиот вирус.</p> 2021-02-03T17:00:31+00:00 Copyright (c) 2020 ФИЛКО / FILKO