ЗНАЧЕЊЕТО НА НОМОТЕХНИКАТА ВО ОБЕЗБЕДУВАЊЕТО НАВЛАДЕЕЊЕТО НА ПРАВОТО
DOI:
https://doi.org/10.46763/Keywords:
номотехника, владеење на правото, правна сигурност, законодавство, правни нормиAbstract
Номотехниката претставува систем на правни правила и методи
кои се применуваат при изготвувањето, изменувањето и
примената на законите и другите правни прописи. Нејзиното
значење особено се согледува во обезбедувањето на правната
сигурност, јасноста, конзистентноста и достапноста на правните
норми, кои претставуваат основни елементи на владеењето на
правото. Овој труд ја анализира улогата на номотехниката во
законодавниот процес и нејзиниот придонес во создавањето
кохерентни и функционални правни прописи. Посебно внимание е
посветено на структурата и јазикот на законите, прецизноста на
правната терминологија, начините на нормирање, како и
постапките за изменување и дополнување на законите.
Истражувањето дополнително укажува дека недоволно јасно
формулираните законски одредби можат да предизвикаат правна
несигурност, нееднакво толкување и тешкотии во практичната
примена на законите. Во таа насока, номотехничките правила се
разгледуваат како суштински инструмент за зајакнување на
правниот систем и обезбедување ефикасна заштита на правата и
обврските на граѓаните. Трудот го обработува и значењето на
усогласеното законодавно уредување во контекст на
демократското владеење и институционалната ефикасност.
Со примена на нормативен, аналитички и компаративен метод, се
доаѓа до заклучок дека доследната примена на номотехничките стандарди придонесува кон транспарентност, предвидливост и
стабилност на правниот поредок. Оттука, номотехниката не треба
да се сфаќа само како техничка дисциплина, туку како значаен
механизам за остварување и заштита на владеењето на правото во
современите правни системи.
Downloads
References
Книги:
Bingham, T. (2010). The rule of law. Allen Lane.
Fuller, L. L. (1969). The morality of law (Rev. ed.). Yale University Press.
Garner, B. A. (2001). Legal drafting: Concise and clear. University of Chicago Press.
Kelsen, H. (1967). Pure theory of law (M. Knight, Trans.). University of California
Press.
Kavran, D. (1993). Nomotehnika. Savremena administracija.
Нечовска, О. (2023). Номотехнички водич и практикум за правните акти. ACT.
Raz, J. (1979). The authority of law: Essays on law and morality. Oxford University
Press.
Vukčević, M. (1986). Nomotehnika. Savremena administracija.
Научни статии:
Raz, J. (1979). The rule of law and its virtue. In The authority of law: Essays on law
and morality (pp. 210–229). Oxford University Press.
Vasić, R. (2017). Pravna država i vladavina zakona: Šta pravna nauka poručuje
nomotehnici. Zbornik Pravnog fakulteta Univerziteta u Beogradu, 17.
Lukić, R. (1977). Metodologija prava. Srpska akademija nauka i umetnosti, 158.
Правни извори:
Секретаријат за законодавство. (2020). Прирачник за номотехнички правила.
Влада на Република Северна Македонија.
Собрание на Република Северна Македонија. (2023). Одлука за номотехнички
правила за подготвување на законите. Службен весник на Република
Северна Македонија, бр. 153/2023.
European Parliament, Council of the European Union, & European Commission.
(2023). Joint handbook for the presentation and drafting of acts subject to the
ordinary legislative procedure. European Union.
European Commission for Democracy through Law (Venice Commission). (2016).
Rule of law checklist (CDL-AD(2016)007). Council of Europe.
Јединствена методологија правила за израду прописа, Народно Собрание на
Републике Србије.
Јединствена правила за израду правних прописа у институцијама БиХ.
Јединствена методолошка номотехничка правила за израду акта, Републике
Хрватске.
Судска пракса:
У.бр.80/2023-1
У.бр.83/2016
У.бр.222/2024
У.бр.22/2026
У.бр.113/2025
IUz-138/2009
IUz-97/2012
U-5/98
U-I-722/2009
U-I-18/02
The Sunday Times v. the United Kingdom (No. 1)
Kokkinakis v. Greece
