ДИГИТАЛИЗАЦИЈАТА НА НЕПОСРЕДНАТА ДЕМОКРАТИЈА ВО НАЦИОНАЛЕН КОНТЕКСТ ПРЕКУ ПРИМЕНА НА ПРИНЦИПИТЕ НА ЕВРОПСКАТА ГРАЃАНСКА ИНИЦИЈАТИВА
DOI:
https://doi.org/10.46763/Ключевые слова:
непосредна демократија, дигитализација, Европска граѓанска иницијатива, граѓанска иницијативаАннотация
Дигитализацијата на непосредната демократија претставува
клучен чекор кон зајакнување на учеството на граѓаните во
процесите на креирање јавни политики во современите
демократии. Овој труд го истражува моделот на дигитална
непосредна демократија преку анализа на Европската граѓанска
иницијатива (European Citizens’ Initiative – ECI) како
институционализиран механизам за транснационално граѓанско
учество. Фокусот е ставен на основните карактеристики на ECI,
вклучувајќи ја правната рамка, прагот на поддршка, дигиталното
собирање потписи, прекуграничната инклузивност и
транспарентноста на процесот. Преку концептуална анализа се
разработува можноста за примена на сличен дигитален модел во
национални и локални контексти, со цел унапредување на
директното учество на граѓаните во донесувањето одлуки. Трудот
укажува дека дигиталните платформи, доколку се базирани на
принципите на безбедност, еднаков пристап, проверливост и
институционална одговорност, можат значително да го намалат
јазот меѓу граѓаните и носителите на одлуки. Заклучно, се
истакнува дека ECI претставува релевантен пример за
балансирање меѓу непосредната демократија и претставничките
институции, при што дигитализацијата се јавува како катализатор
за поголема демократска легитимност и граѓанска доверба.
Скачивания
Библиографические ссылки
Aitamurto, T., & Landemore, H. (2015). Five design principles for crowdsourced
policymaking. Journal of Social Media for Organizations, 2(1), 1–23.
Bali, V., & Papadopoulos, Y. (2019). Citizen participation and European
governance. Oxford University Press.
Bochel, C. (2016). Process matters: Petitions systems in Britain. Parliamentary
Affairs, 69(2), 368–384.
Bruno, E. (2011). The European Citizens’ Initiative and democratic legitimacy.
Dahl, R. A. (1989). Democracy and Its Critics. Yale University Press.
Democracy International. (2026). The European Citizens’ Initiative.
Dragan, R. (2016). The European Citizens’ Initiative: Participatory democracy for
all?
Dufrasne, M. (2016). The European Citizens’ Initiative: Online participatory
practices.
European Commission. (2014). First successful European Citizens’ Initiative:
Right2Water. Brussels.
European Commission. (2017). European Citizens’ Initiative: Stop Glyphosate.
Brussels.
European Commission. (2020). The European Citizens’ Initiative: Guide and
framework. Brussels.
European Commission. (2026). Data protection in ECI.
Follesdal, A., & Hix, S. (2006). Why There is a Democratic Deficit in the EU: A
Response to Majone and Moravcsik. Journal of Common Market Studies,
44(3), 533–562.
Franzoso, C. (2025). Assessing the potential and challenges of the European Citizens’
Initiative.
GDPR principles. (n.d.). General Data Protection Regulation principles.
Głogowski, P. (2021). The European Citizens’ Initiative: A new model of democracy.
Habermas, J. (2012). The Crisis of the European Union. Polity Press.
Ilia, E. (2024). Casting votes into the void: Empirical study of the ECI.
Kalvet, T. (2012). Innovation: A factor explaining e-government success in Estonia.
Electronic Government, 142–157.
Kaufmann, B. (2020). Direct democracy in Europe. Springer.
Kavrakova, A. (2021). Participation of European citizens in the EU legislative
procedure.
Lindner, R., & Riehm, U. (2011). Broadening participation through e-petitions?
Policy & Internet, 3(1), 1–23.
Macintosh, A. (2004). Characterizing E-Participation in Policy-Making.
Proceedings of the 37th Hawaii International Conference on System Sciences.
Mazeaud, A., Sa Vilas Boas, M. H., & Berthomé, F. (2020). Penser les dispositifs
participatifs numériques. Participations, 26(1), 5–34.
Norris, P. (2001). Digital Divide: Civic Engagement, Information Poverty and the
Internet Worldwide. Cambridge University Press.
Palacin, V., Zundel, A., Aquaro, V., & Kwok, W. M. (2021). Reframing eparticipation for sustainable development.
Pavlovic, D. (2019). Direct democracy and citizen participation in Southeast Europe:
Challenges and opportunities. Balkan Social Science Review, 14, 23–40.
Regulation (EU) 2019/788 of the European Parliament and of the Council of 17 April
2019 on the European Citizens' Initiative.
Scharpf, F. W. (1999). Governing in Europe: Effective and Democratic? Oxford
University Press.
Smith, G. (2018). Democratic innovations: Designing institutions for citizen
participation. Cambridge University Press.
Tambouris, E., Liotas, N., & Tarabanis, K. (2012). A framework for assessing eparticipation projects. Government Information Quarterly, 29(2), 178–188.
