COLLECTIVE RIGHTS OF PUBLIC SERVANTS –ILO CONVENTIONS AND THE CASE-LAW OF THE ECtHR
Keywords:
public servants, International Labour Organization, European Court of Human Rights, collective rights, strike, trade union associationAbstract
This paper analyzes the collective rights of public servants through an examination of ILO conventions and the case-law of the ECtHR. First, the paper examines the specific position of public servants, with reference to the definitions of public servants in national legislations, in light of the until recently prevailing view that the field of civil service law represented an area of the inviolability of state sovereignty. In analyzing the collective rights of public servants, the focus is placed not only on the evident absence of their proper regulation, but also on the historical context of the subsequent recognition of the importance of granting collective rights to this category of employees, as well as on the standards that have emerged through the gradual interpretative activities based on the general principles of the ILO.The collective rights of public servants constitute a set of rights that enable employees in public service and other institutions of public importance to protect their interests collectively, with a certain limitations arising from the public nature of their functions. Collective labour rights are the essence of modern democratic societies. In accordance with this statement, it is considered that international legal standards developed through the interpretation of ILO conventions and relevant regulations by the ECtHR, are of exceptional importance for the regulation of the legal status of public servants and may serve as a suitable starting point for future initiatives and more detailed international regulations.
References
Bojić, F. (2010): Pravo na štrajk u evropskom i domaćem zakonodavstvu, Radno i socijalno pravo, Beograd, br. 7 – 9: 516 – 527.
Borković, I. (1999): O pojmu javnih službenika. Hrvatska javna uprava, br. 2: 189 – 213.
Conessa – Montejo, M. (2019): The scope of Collective Bargaining in Public Administration, Geneva.
Gernigon, B. (2007): Labour relations in the public and para-public sector, Geneva.
Hodges – Aeberhard, J. (1989): The right to organize in Article 2 of Convention No. 87 – What is meant by workers „without distinctions whatsoever“. International Labour Review, no. 2: 177 – 194.
Jašarević, S. (2017): Međunarodna regulativa o uslovima i standardima rada javnih službenika. Radno i socijalno pravo. br. 2: 1 – 19.
Kitarović, N. (2004): Pravila za zakonito organizovanje i vođenje štrajka, Stanje i promene u radnom zakonodavstvu, 611 – 617.
Misaiolović, J. (2022): Pravo na štrajk – derivat evolucije ljudskih prava. Zaštita ljudskih prava i sloboda u svetlu međunarodnih i nacionalnih standarda. Pravni fakultet Univerziteta u Prištini sa privremenim sedištem u Kosovskoj Mitrovici. 149 – 171.
Ostojić, D. (1937). Međunarodna organizacija rada – njezino poreklo, ustrojstvo i delatnost, Beograd.
Rebrenović, A. (2011): Osnovni elementi pravnog uređenja položaja državnih službenika Savezne Republike Nemačke – Veberova birokratija u novom ruku, Uvod u pravo Nemačke, 224 – 240.
Šunderić, B. Kovačević, Lj. (2017). Radno pravo, Priručnizi za polaganje pravosudnog ispita – knjiga 11.
Vlatković, M. (2005). Javni službenik u vršenju javne službe. Radno i socijalno pravo. br. 1 – 6: 203 – 224.
Vranješ, N. (2015): Položaj službeničkog sistema u reformi javne uprave u zemljama postsocijalističke tranzicije, doktorska disertacija. Fakultet političkih nauka Univerziteta u Beogradu, Beograd.
Vukanjonski, I. (2015). Položaj državnih činovnika u SFRJ 1945 – 1966. Arhiv. br. 1 – 2: 173 – 188.
Yemin, E. (1993): Labour relations in the public service: A comparative overview. International Labour Review, no. 4: 469 – 490.
Zavođa, N. (2018): Državna uprava u postupku zaključivanja kolektivnih ugovora u javnom sektoru, doktorska disertacija, Pravni fakultet Univerziteta u Nišu, Niš.
Pravni propisi :
Constitutional Reform and Governence Act 2010, Government Bill, Originated in the House of Commons, Session 2008 – 09, 2009 – 20.
International Labour Organization. (1921). Convention No. 11 concerning the rights of association and comination of agricultural workers.
International Labour Organization. (1948). Convention No. 87. Freedom of Association and Protection of the Right to Organise.
International Labour Organization. (1949). Convention No. 98. Right to Organize and Collective Bargaining.
International Labour Organization. (1978). Convention No. 151. Public Service Convention.
International Labour Organization. (1984). Convention No. 154. Collective Bargaining Convention.
Officials Secrets Act, 1989.
Ustav Republike Hrvatske, „Narodne novine“, br. 56/90, 135/97, 08/98, 113/00, 124/00, 28/01, 41/01, 55/01, 76/10, 85/10, 05/14.
Ustav Republike Srbije, „Sl. galsnik RS“, br. 98/2006 i 115/2021.
Устав на Републиката Македонија, бр. 08 – 4642/1, 17 ноември 1991.
Zakon o državnoj upravi, „Sl. glasnik SRS“, br. 52/81, 7/82, 46/84, 41/87, 18/89, 44/89.
Zakon o državnim službenicima, „Službeni list FNRJ“, br. 51/46, 23. jul 1946. godine.
Zakon o državnim službenicima, „Sl. glasnik RS“, br. 79/2005, 81/2005 – ispr., 83/2005 – ispr., 64/2007, 67/2007 – ispr., 11/2008, 104/2009, 99/2014, 94/2017, 95/2018, 157/2020, 142/2022, 13/2025 – odluka US, 19/2025 i 9/2026.
Zakon o državnim službenicima, „Narodne novine“, 155/23, 85/24.
Zakon o javnih uslužbencih, „Uredni list RS“, št. 32/2025 z dne 06.05.2025.
Zakon o ratifikaciji Evropske konvencije za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda, izmenjene u skladu sa protokom broj 11, protokola uz Konvenciju za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda, Protokola broj 4 uz Konvenciju za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda kojim se obezbeđuju izvesna prava i slobode koji nisu uključeni u Konvenciju i prvi protokol uz nju, Protokola broj 6 uz Konvenciju za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda o ukidanju smrtne kazne, Protokola broj 7 uz Konvenciju za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda, Protokola broj 12 uz Konvenciju za zaštitu ljduskih prava i osnovnih sloboda i Protokola broj 13 uz Konvenciju za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda o ukidanju smrtne kazne u svim okolnostima, „Sl. list SCG – Međunarodni ugovori“, br. 9/2003, 5/2005 i 7/2005 – ispr. i „Sl. glasnik RS – Međunarodni ugovori“, br. 12/2012 i 10/2015.
Закон за административни службеници, „Службен весник на РМ“, бр. 27 од 05.2.2014. година.
Sudske odluke:
European Court of Human Rights. Demir and Baykara v. Turkey. Judgment of 12 November 2008.
European Court of Human Rights. Enerji Yapi – Yol Sen v. Turkey. Judgment of 21 April 2009.
Evropski sud za ljudska prava. Sažetak Presude Humpert i drugi protiv Nemačke. Presuda od 14. aprila 2023.
Evropski sud za ljudska prava. Sažetak Presude Mattely protiv Francuske, Presuda od 2. oktobra 2014.
European Court of Human Rights. Swedish Engine Drivers Union v. Sweden. Judgment of 6 February 1976.
European Court of Human Rights. Trade Union of the Police in the Slovak Republic and others v. Slovakia. Judgment of 25 September 2012.
European Court of Human Rights. Tüm Haber Sen and Cinar v. Turkey. Judgment of 21 February 2006.
